Ege İhracatçı Birlikleri (EİB) 2025 Yılına Umutla Bakmıyor: 132 İflas, 300 Bin Kişi Tehlikede
Ege İhracatçı Birlikleri (EİB) Yönetim Kurulu Başkanları, 2025 yılına ilişkin beklentilerini ve geride kalan 2024’ün değerlendirmesini paylaştı. EİB Koordinatör Başkanı Jak Eskinazi, toplantıda önemli açıklamalarda bulunarak iflaslar ve istihdam sorunlarına dikkat çekti. Eskinazi, “2024 yılı finansal açıdan oldukça zor geçti. Toplam 1723 konkordato başvurusu yapıldı, 132 iflas onaylandı ve 300 bin kişinin işi tehlikede” dedi.
2024: Ayakta Kalma Yılı
Toplantının açılış konuşmasında, 2024 yılı için “Bir Ümit Yılı” beklentisinde olduklarını belirten Eskinazi, geride kalan yılın “Ayakta Kalma Yılı” olarak sonuçlandığını ifade etti. Ege Bölgesi’nin ihracatı 2024’te %1 artışla 18,4 milyar dolara ulaşırken, İzmir 23,8 milyar dolarlık ihracatla Türkiye genelinde üçüncü sırada yer aldı.
Eskinazi, ihracatın tarım ve madencilik sektörlerinin başarısına dayandığını belirterek, sanayi ihracatının 9,5 milyar dolar, tarım ürünleri ihracatının %4 artışla 7,6 milyar dolar, madencilik ihracatının ise %23 artışla 1,3 milyar dolar olduğunu aktardı.
Avrupa Birliği ve Amerika Pazarlarında Artış
EİB verilerine göre 2024 yılında 216 ülke ve bölgeye ihracat gerçekleştirildi. Almanya’ya 1,7 milyar dolar, ABD’ye %8 artışla 1,6 milyar dolar ihracat yapıldı. Avrupa Birliği ülkeleri, toplam 9,3 milyar dolarla ihracatın %50’sini oluşturdu.
Eskinazi, Orta Doğu, Afrika, Asya ve Okyanusya ülkelerine yönelik ihracatta da %5 ila %14 arasında artış kaydedildiğini belirtti.
İhracatçıların Zorlu Yılı: Finansman ve Rekabet Sorunları
Eskinazi, finansmana erişimde yaşanan sorunların ve yüksek enerji maliyetlerinin ihracatçıyı zorladığını ifade etti. “Üretim maliyetleri yüksek, kur düşük, finansman yok. Çoğu firma üretimini Mısır’a kaydırıyor. Çünkü Mısır, ABD ile sıfır gümrük anlaşmasına sahip ve işçilik maliyetleri çok daha düşük” dedi.
Türkiye’de işçilik maliyetlerinin 1500 doları bulduğunu belirten Eskinazi, rekabet edilen ülkelerde bu maliyetlerin 200-300 dolar seviyesinde olduğuna dikkat çekti. Bu durumun, Türk firmalarının yatırım yapmasını ve kârlılık elde etmesini engellediğini vurguladı.
2025 İçin Beklentiler: Faiz İndirimleri ve Destek Politikaları
Merkez Bankası’nın 22 ay sonra ilk kez faiz indirimine gittiğini belirten Eskinazi, bu indirimin ihracatçılar üzerinde olumlu bir moral etkisi yarattığını söyledi. Ancak, yüksek enflasyonun çözülmeden faizlerin kalıcı olarak düşmesinin mümkün olmadığını da ekledi.
Eskinazi, “2025 yılında faiz indirimleri ve finansmana erişim kolaylığının sağlanmasını umuyoruz. Aksi halde 280 milyar dolarlık Orta Vadeli Program (OVP) hedefi de gerçekleşmeyecek” diye konuştu.
Yüksek enerji fiyatlarının rekabet edebilirliği düşürdüğünü belirten Eskinazi, yenilenebilir enerji kaynaklarının desteklenmesi gerektiğini ifade etti. Ayrıca, reeskont kredilerinde faiz oranlarının vade sonuna bırakılmasının ihracatçılar açısından önemli olduğunu vurguladı.
Sonuç: Zor Günler Bekleniyor
Sözlerini firmalar için önümüzdeki dönemin zorluklarla geçeceğini öngörerek bitiren Eskinazi, “Kârlılık olmayınca yatırımlar da yapılamıyor. Emek yoğun sektörlerde işçilik maliyetleri ciddi bir yük oluşturuyor. 2025’ten itibaren faiz indirimleriyle ihracatçının finansmana daha kolay erişebildiği bir yıl olmasını temenni ediyoruz” dedi.
EİB’nin 2025 yılına yönelik beklentileri, ihracatçıların finansal sıkıntılarla mücadelesinin devam edeceğini ve ekonomi politikalarının belirleyici olacağını gösteriyor.
